NFI – UX Design for Digital Transformation
Het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) is een organisatie van de Rijksoverheid met een belangrijke maatschappelijke rol. Het instituut levert forensisch onderzoek dat wordt ingezet binnen strafzaken en draagt daarmee direct bij aan rechtvaardigheid en veiligheid in Nederland.
Binnen het NFI werden verschillende digitale producten ontwikkeld ter ondersteuning van forensische processen. Deze systemen waren bedoeld om onderzoek te verbeteren en te versnellen, bijvoorbeeld door het digitaliseren van administratieve handelingen, het ondersteunen van analyses en het beter inzichtelijk maken van complexe onderzoeksinformatie. De gebruikers van deze systemen waren voornamelijk forensisch onderzoekers, analisten en andere professionals die werken onder hoge druk en waarbij nauwkeurigheid essentieel is.
De context waarin deze producten werden ontwikkeld was complex en gevoelig. De systemen moesten betrouwbaar, veilig en foutloos functioneren, omdat ontwerp- en interpretatiefouten directe gevolgen konden hebben voor het onderzoeksproces en daarmee voor juridische besluitvorming.
UX Design voor Digitale Transformatie bij NFI
Bij mijn start bij het NFI was ik de eerste en enige UX Designer binnen de organisatie. Er was mandaat om UX neer te zetten, zowel binnen de development teams als op overkoepelend niveau. UX werd daarmee niet gezien als losse toevoeging, maar als integraal onderdeel van productontwikkeling.
Van idee naar nieuwe digitale tools
Mijn eerste focus lag op het creëren van een solide basis. Ik heb een design system opgezet dat verder ging dan alleen visuele consistentie en expliciet richting gaf aan interactie, componentgedrag en toegankelijkheid, binnen de kaders van de Rijkshuisstijl. Dit zorgde voor houvast voor development teams en maakte UX keuzes herhaalbaar en schaalbaar.
Parallel hieraan heb ik intensief meegelopen met eindgebruikers en business analisten om het werk en de onderliggende processen goed te begrijpen. Door mee te kijken in de dagelijkse praktijk en gesprekken te voeren over knelpunten en werkwijzen, werd snel duidelijk waar processen nog niet scherp gedefinieerd waren en waar digitale oplossingen eerder complexiteit toevoegden dan wegnamen.
Binnen de teams werkte ik nauw samen met developers, product owners en business analisten. In het begin was UX voor sommigen nieuw, maar door zichtbaar mee te denken, keuzes te onderbouwen en quick wins te laten zien, groeide het vertrouwen in UX als discipline.
Tijdens mijn periode bij het NFI kwamen er, mede doordat ik tijdelijk ziek was en het werk doorliep, twee extra UX designers bij. Na mijn terugkomst hebben we samen het design system verder geïmplementeerd en toegepast op meerdere applicaties. Ik speelde een actieve rol in het uitdragen van UX binnen de organisatie door presentaties te geven, keuzes toe te lichten en teams mee te nemen in het werken vanuit gebruikersperspectief.
Een van de applicaties waaraan ik meegewerkt heb is de vuurwerkverkenner. Deze is in diverse media gepubliceerd vanuit NFI. Maar ook in het landelijk nieuws nu.nl en Hart van Nederland
Nieuwe applicaties, nieuwe manier van werken
Mijn werk bij het NFI heeft niet alleen geleid tot betere applicaties, maar ook tot een duurzame verandering in de manier waarop design en ontwikkeling binnen de organisatie worden benaderd. Ontwerpkeuzes werden onderbouwd vanuit gebruikersbehoeften en consistent toegepast over verschillende applicaties heen. Het design system werd daadwerkelijk gebruikt en zorgde voor meer samenhang, voorspelbaarheid en kwaliteit in de producten.
Teams kregen meer begrip voor het belang van UX en wisten wanneer en hoe UX betrokken moest worden. Voor gebruikers resulteerde dit in duidelijkere flows, meer overzicht en minder frictie in hun dagelijkse werk.Deze rol heeft mij geleerd hoe belangrijk het is om UX niet alleen te ontwerpen, maar ook te positioneren en te borgen binnen een organisatie. Het opzetten van UX vraagt om luisteren, overtuigen, structureren en samenwerken, zeker in een complexe en gevoelige context.
De ervaring die ik bij het NFI heb opgedaan neem ik mee naar volgende rollen waarin UX vanaf de basis goed moet worden neergezet. Juist het bouwen aan een nieuw platform of product, waarbij structuur, gebruiksvriendelijkheid en schaalbaarheid vanaf het begin kloppen, is waar mijn kracht en motivatie liggen.